Bài 23: Nguyên tắc thông tin liên lạc bằng sóng vô tuyến

Xem toàn bộ tài liệu Lớp 12: tại đây

Giải Bài Tập Vật Lí 12 – Bài 23 : Nguyên tắc thông tin liên lạc bằng sóng vô tuyến giúp HS giải bài tập, nâng cao năng lực tư duy trừu tượng, khái quát, cũng như định lượng trong việc hình thành những khái niệm và định luật vật lí :

C1 trang 117 SGK: Hãy giải thích tại sao phải dùng các sóng điện từ cao tần.

Trả lời:

Sóng điện từ cao tần thường được gọi là sóng ngắn. Trong thông tin liên lạc vô tuyến thường dùng sóng ngắn vì :
Sóng ngắn ít bị không khí hấp thụ .
Sóng ngắn hoàn toàn có thể truyền đi rất xa nhờ sự phản xạ tốt ở tầng điện li và mặt đất .

C2 trang 117 SGK: Hãy nêu tên của các sóng mang này và cho biết khoảng tần số của chúng.

Trả lời:

Sóng vô tuyến được phân loại gồm : sóng dài, sóng trung, sóng ngắn và sóng cực ngắn .
– Sóng dài : có bước sóng khoảng chừng 103 m, tần số khoảng chừng 3.105 Hz
– Sóng trung : có bước sóng khoảng chừng 102 m, tần số khoảng chừng 3.106 Hz
– Sóng ngắn : có bước sóng khoảng chừng 10 m, tần số khoảng chừng 3.107 Hz
– Sóng cực ngắn : có bước sóng khoảng chừng vài mét, tần số khoảng chừng 3.108 Hz .

C3 trang 118 SGK: Hãy trình bày tác dụng của mỗi bộ phận trong sơ đồ khối của máy phát thanh vô tuyến đơn giản.

Trả lời:

Giải bài tập Vật Lý 12 | Để học tốt Vật Lý 12 Tra Loi Cau Hoi Sgk Vat Ly 12 Bai 23 1

1 – Micro : Tạo giao động điện từ âm tần .
2 – Mạch phát sóng điện từ cao tần : Phát sóng điện từ có tần số cao .
3 – Mạch biến điệu : Trộn xê dịch điện từ cao tần với xê dịch điện từ âm tần .
4 – Mạch khuếch đại : Khuếch đại giao động điện từ cao tần đã được biến điệu .
5 – Anten phát : Tạo ra điện từ trường cao tần Viral trong khoảng trống .

C4 trang 118 SGK: Hãy trình bày tác dụng của mỗi bộ phận trong sơ đồ khối của một máy thu thanh đơn giản.

Trả lời:

Giải bài tập Vật Lý 12 | Để học tốt Vật Lý 12 Tra Loi Cau Hoi Sgk Vat Ly 12 Bai 23 2

1 – Anten thu : Thu sóng điện từ cao tần biến điệu .
2 – Mạch chọn sóng : Khuếch đại xê dịch điện từ cao tần từ anten gửi tới .
3 – Mạch tách sóng : Tách xê dịch điện từ âm tần ra khỏi xê dịch điện từ cao tần .
4 – Mạch khuếch đại xê dịch điện từ âm tần : Khuếch đại xê dịch điện từ âm tần từ mạch tách sóng gửi đến .
5 – Loa : Biến xê dịch điện thành xê dịch âm .

Bài 1 (trang 119 SGK Vật Lý 12): Hãy nêu bốn nguyên tắc cơ bản của việc thông tin liên lạc bằng sóng vô tuyến.

Lời giải:

Bốn nguyên tắc cơ bản của việc thông tin liên lạc bằng sóng vô tuyến :
– Phải dùng sóng vô tuyến có bước sóng ngắn làm sóng mang để tải những thông tin .
– Phải biến điệu những sóng mang. Tức là phải làm thế nào cho sóng mang truyền tải được những thông tin có tần số âm .
– Ở nơi thu phải tách sóng âm tần ra khỏi sóng cao tần đưa ra loa .
– Khi tín hiệu thu được có cường độ nhỏ, ta phải khuếch đại chúng bằng những mạch khuếch đại .

Bài 2 (trang 119 SGK Vật Lý 12): Sóng mang là gì? Thế nào là biến điệu một sóng điện từ cao tần?

Lời giải:

– Sóng mang là những sóng vô tuyến ùng để tải những thông tin .
– Biến điệu một sóng điện từ cao tần là dùng một bộ phận khác để “ trộn ” sóng âm tần với sóng mang .

Bài 3 (trang 119 SGK Vật Lý 12): Vẽ sơ đồ khối của một máy phát thanh đơn giản và giải thích tác dụng của từng bộ phân trong sơ đồ

Lời giải:

Sơ đồ khối của một máy phát thanh đơn thuần trình diễn như hình vẽ. Trong đó : Micro ( 1 ) ; mạch phát sóng điện từ cao tần ( 2 ) ; mạch biến điệu ( 3 ) ; mạch khuếch đại ( 4 ) và cuối cũng là anten phát ( 5 )

Giải bài tập Vật Lý 12 | Giải Lý 12 Bai 3 Trang 119 Sgk Vat Ly 12

Tác dụng của những bộ phận :
– Micro ( 1 ) : Biến giao động âm thành xê dịch điện có cùng tần số .
– Mạch phát sóng điện từ cao tần ( 2 ) : Tạo ra sóng mang có tần số cao ( từ 500 kHz đến 900MH z )
– Mạch biến điệu ( 3 ) : “ trộn ” sóng âm tần với sóng mang ( biến điệu )
– Mạch khuếch đại ( 4 ) : Làm cho sóng mang có nguồn năng lượng ( biên độ ) lớn hơn để nó hoàn toàn có thể truyền đi xa
– Anten phát ( 5 ) : Bức xạ sóng điện từ ra khoảng trống

Bài 4 (trang 119 SGK Vật Lý 12): Vẽ sơ đồ khối của một máy thu thanh đơn giản và giải thích tác dụng của từng bộ phận trong sơ đồ

Lời giải:

Sơ đồ khối của một máy thu thanh đơn thuần, vẽ như hình sau. Trong đó : Anten thu ( 1 ) ; mạch khuếch đại giao động điện từ cao tần ( 2 ) ; mạch tách sóng ( 3 ) ; mạch khuếch đại xê dịch điện từ âm tần ( 4 ) và loa ( 5 )

Giải bài tập Vật Lý 12 | Giải Lý 12 Bai 4 Trang 119 Sgk Vat Ly 12
Tác dụng của những bộ phận :
– Anten thu ( 1 ) : Có thể thu được toàn bộ những sóng điện từ truyền tới nó
– Mạch khuếch đại xê dịch điện từ cao tần ( 2 ) : Làm cho sóng điện từ cao tần thu được có nguồn năng lượng ( biên độ ) lớn hơn
– Mạch tách sóng ( 3 ) : Tách sóng âm tần ra khỏi sóng mang .
– Mạch khuếch đại giao động điện từ âm tần ( 4 ) : Làm cho xê dịch âm tần vừa tách ra có nguồn năng lượng ( biên độ ) lớn hơn
– Loa ( 5 ) : Biến dao động điện âm tần thành âm thanh ( tái tạo âm thanh )

Bài 5 (trang 119 SGK Vật Lý 12): Trong dụng cụ nào dưới đây có cả một máy phát và một máy thu sóng vô tuyến?

A. Máy thu thanh
B. Máy thu hình
C. Chiếc điện thoại di động
D. Cái điều khiển và tinh chỉnh ti vi

Lời giải:

Chọn đáp án C .

Bài 6 (trang 119 SGK Vật Lý 12): Chọn câu đúng.

Trong “ máy bắn vận tốc ” xe cộ trên đường .
A. chỉ có máy phát sóng vô tuyến .
B. chỉ có máy thu sóng vô tuyến .
C. có cả máy phát và máy thu sóng vô tuyến .
D. không có máy phát và máy thu sóng vô tuyến .

Lời giải:

Chọn đáp án C .
Trong “ máy bắn vận tốc ” xe cộ trên đường có cả máy phát và máy thu vô tuyến. Chú ý rằng, máy này hoạt động giải trí dựa trên hiệu ứng Đôp-le nên nó vừa phát ra sóng điện từ vừa phải thu sóng điện từ phản xạ trở lại .

Bài 7 (trang 119 SGK Vật Lý 12): Biến điện sóng điện từ là gì?

A. Là biến hóa sóng cơ thành sóng điện từ

B. Là trộn sóng điện từ tần số âm với sóng điện từ tần số cao .
C. Là làm cho biên độ sóng điện từ tăng lên .

D. Là tách sóng điện từ tần số âm ra khỏi sóng điện từ tần số cao.

Lời giải:

Chọn đáp án B .